လွှတ်တော်စောင့်ကြည့်လေ့လာရေး အစီရင်ခံစာ (၄) မှ သုတေသနပြု လေ့လာတွေ့ရှိချက်များနှင့် အကြံပြုတင်ပြချက်များ

လွှတ်တော်စောင့်ကြည့်လေ့လာရေး အစီရင်ခံစာ (၄) မှ သုတေသနပြု လေ့လာတွေ့ရှိချက်များနှင့် အကြံပြုတင်ပြချက်များ

သုတေသနပြု လေ့လာတွေ့ရှိချက်များ

ပွင့်လင်းမြန်မာ့ရှေ့ဆောင်သည် လွှတ်တော်များ၏ အဓိကတာဝန်များဖြစ်သော မဲဆန္ဒရှင် ပြည်သူများကို ကိုယ်စားပြုရေး၊ ဥပဒေပြုရေး၊ အစိုးရအား စိစစ်ထိန်းကျောင်းရေးတို့ကို ပိုမိုထိရောက်စွာနှင့် ပွင့်လင်းမြင်သာမှုရှိစွာ ဆောင်ရွက်နိုင်ရေးအတွက် ရည်ရွယ်ပါသည်။ မေးခွန်းများနှင့် အဆိုများသည် ဥပဒေပြုခြင်းဖြစ်စဉ်ထက် ပိုမိုလွယ်ကူ ရိုးရှင်းမှုများကြောင့်လည်းကောင်း၊ ၂၀၀၈ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံ ဥပဒေအရ ထွက်ပေါ်လာခဲ့သည့် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်၊ အမျိုးသားလွှတ်တော်၊ ပြည်သူ့လွှတ်တော်များအပေါ် မဲဆန္ဒရှင် နိုင်ငံသားများ၏ စိတ်ဝင်စားမှုနှင့် နားလည်မှုတို့ကို တစ်ဆင့်ချင်း တည်ဆောက်နိုင်ရန် ရည်ရွယ်သည်က တစ်ကြောင်း၊ အချက်အလက်များ ပိုမိုပြည့်စုံစေရန်အတွက် ရည်ရွယ်သည်ကတစ်ကြောင်း တို့ကြောင့် မေးခွန်းများနှင့် အဆိုများကို ဦးစွာလေ့လာခဲ့ကြခြင်း ဖြစ်ပါသည်။

ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော် ဒဿမပုံမှန်အစည်းအဝေးများ၊ အမျိုးသားလွှတ်တော် ပုံမှန်အစည်းအဝေးများနှင့် ပြည်သူ့လွှတ်တော် ပုံမှန်အစည်းအဝေးများအတွင်း မေးမြန်းခဲ့သော မေးခွန်းများ၊ တင်သွင်းခဲ့သော အဆိုများနှင့် အတည်ပြုခဲ့သော ဥပဒေကြမ်းများ၊ ထို့အတူ လွှတ်တော်အစည်းအဝေးများ ကျင်းပနေသည့် ရက်များအတွင်း လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များ၏ ခွင့်တိုင်ကြားရန် ပျက်ကွက်ခဲ့သော စာရင်းများကို သက်ဆိုင်ရာ လွှတ်တော် အစည်းအဝေးမှတ်တမ်း စာအုပ်များမှ ကောက်နှုတ်ပြီး မိမိတို့၏ တွေ့ရှိချက်များကို မှတ်တမ်းများပြုလုပ်၍ အစီအရင်ခံစာ ရေးသားပြုစုခဲ့ကြခြင်း ဖြစ်ပါသည်။

တွေ့ရှိချက်

ယခု ဒဿမအကြိမ်မြောက် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော် ပုံမှန်အစည်းအဝေးများ၊ အမျိုးသားလွှတ်တော် ပုံမှန်အစည်းအဝေးများနှင့် ပြည်သူ့လွှတ်တော် ပုံမှန်အစည်းအဝေးများအတွင်း လွှတ်တော်အစည်းအဝေး ကျင်းပသည့် ရက်ပေါင်း ပြည်သူ့လွှတ်တော်တွင် (၃၈)ရက်၊ အမျိုးသားလွှတ်တော်တွင် (၃၇)ရက်နှင့် ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်တွင် (၁၂)ရက် ကျင်းပခဲ့ကြပါသည်။ ထို့သို့ ကျင်းပခဲ့ရာတွင် ပြည်သူ့လွှတ်တော် (၃၈) ရက် ကျင်းပခဲ့ရာ မေးခွန်းစုစုပေါင်း (၂၅၃) ခု မေးမြန်းသွားခဲ့ပြီး အဆိုပါ မေးခွန်းမေးမြန်းခဲ့မှုများနှင့် စပ်လျဉ်း၍ ပါတီများအလိုက် လေ့လာမှုပြုခဲ့ရာတွင် ပါတီစုစုပေါင်း (၁၃) ပါတီ၊ တပ်မတော်သား ကိုယ်စားလှယ်များနှင့် ကော်မတီတစ်ခုတို့မှ မေးခွန်းများ မေးမြန်းသွားခဲ့ကြပါသည်။ အဆိုစုစုပေါင်း (၁၇)ခု တင်သွင်းဆွေးနွေးသွားခဲ့ရာတွင်လည်း အဆိုအားလုံးကို ပါတီလေးပါတီမှ တင်သွင်းသွားခဲ့ပြီး အကြောင်းအရာအားဖြင့် ကဏ္ဍ (၁၀)ခုနှင့် ဆက်စပ်၍ အဆိုများ တင်သွင်းသွားခဲ့ကြပါသည်။

အမျိုးသားလွှတ်တော် (၃၇) ရက် ကျင်းပခဲ့ရာတွင်လည်း မေးခွန်းစုစုပေါင်း (၂၀၇) ခုမေးမြန်းသွားခဲ့ကြပြီး အဆိုပါ မေးခွန်းမေးမြန်းခဲ့မှုများနှင့် စပ်လျဉ်း၍ ပါတီများအလိုက် လေ့လာမှုပြုခဲ့ရာတွင် ပါတီစုစုပေါင်း (၁၄) ပါတီ၊ တပ်မတော်သား ကိုယ်စားလှယ်များနှင့် ကော်မတီတစ်ခုတို့မှ မေးခွန်းများ မေးမြန်းသွားခဲ့ကြပါသည်။ အဆိုစုစုပေါင်း (၁၀)ခု တင်သွင်းဆွေးနွေးသွားခဲ့ရာတွင်လည်း အဆိုအားလုံးကို ပါတီသုံးခုမှ တင်သွင်းသွားခဲ့ပြီး အကြောင်းအရာအားဖြင့် ကဏ္ဍ (၈) ခုနှင့် ဆက်စပ်၍ အဆိုများတင်သွင်းသွားခဲ့ကြပါသည်။

ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်တွင် အစည်းအဝေးကျင်းပခဲ့သည့် ရက်ပေါင်း (၁၂)ရက်အတွင်း မေးခွန်းများ မေးမြန်းသွားခဲ့ခြင်း အဆိုများ တင်သွင်းသွားခဲ့ခြင်းကို မတွေ့ရှိခဲ့ရပေ။ သို့ဖြစ်၍ ဒဿမပုံမှန်အစည်းအဝေး ကာလများအတွင်း အတည်ပြုခဲ့သော ဥပဒေကြမ်းများကို ဇယားများဖြင့် လေ့လာမှု လွယ်ကူအောင် ဖော်ပြထားပါသည်။

ဒဿမပုံမှန် လွှတ်တော်အစည်းအဝေး ကာလများအတွင်း လွှတ်တော်များတွင် မေးခွန်းမေးမြန်းခဲ့မှုများသည် ယခင် ပုံမှန်အစည်းအဝေး ကျင်းပမှုများထက် ပိုမိုမေးမြန်းလာခဲ့ကြသည်ကို တွေ့ရှိခဲ့ရပါသည်။ ထိုသို့ မေးခွန်းမေးမြန်းမှုများတွင် အခြေခံအဆောက်အအုံ ဖွံ့ဖြိုးတိုးတက်ရေးကိုလည်းကောင်း၊ ကျန်းမာရေး၊ ပညာရေးကဏ္ဍများနှင့် အုပ်ချုပ်ရေးကဏ္ဍများနှင့် သက်ဆိုင်သော မေးခွန်းများကို ပိုမိုမေးမြန်းသွားခဲ့ကြသည်ကိုလည်း လေ့လာတွေ့ရှိခဲ့ရပါသည်။ အဆိုတင်သွင်းခဲ့မှုများသည် ယခင်ကျင်းပခဲ့ပြီးသော လွှတ်တော် ပုံမှန်အစည်းအဝေးများထက် နည်းပါးနေခဲ့သော်လည်း တင်သွင်းခဲ့သော အဆိုများအပေါ် လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များ၏ ဝင်ရောက်ဆွေးနွေးမှုသည် ရာခိုင်နှုန်းအားဖြင့် ပိုမိုမြင့်တက်လာသည်ကို တွေ့ရှိခဲ့ရပါသည်။

အကြံပြုချက်များ

မြန်မာနိုင်ငံတွင် ၂၀၁၀ ခုနှစ်၊ ၂၀၁၂ ခုနှစ် ရွေးကောက်ပွဲများနှင့်အတူ လွှတ်တော်နိုင်ငံရေး အသွင်သစ်တစ်ရပ် ပေါ်ထွန်းလာခဲ့ပေသည်။ လွှတ်တော်များ၏ လုပ်ငန်းဆောင်တာများသည်လည်း လေးနှစ်တာ ကာလဖြတ်သန်းမှု ရှိလာခဲ့ပြီး ဖြစ်သကဲ့သို့ လွှတ်တော်ပုံမှန် အစည်းအဝေးများသည်လည်း ယခုအခါ (၁၂) ကြိမ်မြောက် ပုံမှန်အစည်းအဝေးကာလသို့ ရောက်ရှိခဲ့ပြီ ဖြစ်ပါသည်။ လွှတ်တော်၏ လုပ်ငန်းဆောင်တာများ ပိုမိုအားကောင်းလာမှသာလျင် နိုင်ငံသူ၊ နိုင်ငံသားများ၏ အကျိုးစီးပွားကို ပိုမိုဆောင်ရွက်လာနိုင်မည့် သဘောပင်ဖြစ်ပေသည်။ သို့ဖြစ်ပါ၍ လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များမှလည်း လွှတ်တော်၏ လုပ်ငန်းဆောင်တာများ အားကောင်းလာသည့် အခြေအနေကို အရအမိ ဆုပ်ကိုင်ပြီး မတူကွဲပြားသော အမြင်များ၊ ရှုထောင့်များ အားလုံးကို ထည့်သွင်းစဉ်းစား၍ နိုင်ငံသားများ၏ အကျိုးစီးပွားနှင့် လုံခြုံမှုကို ပိုမိုမြှင့်တင် ဆောင်ရွက်သွားနိုင်ရန် လိုအပ်မည်ဖြစ်ပါသည်။

လွှတ်တော်၏ အဓိက လုပ်ငန်းဆောင်တာများ ဖြစ်သော မေးခွန်းများ မေးမြန်းခြင်း၊ အဆိုများတင်သွင်းခြင်းနှင့် ဥပဒေများကို ပြင်ဆင်ခြင်း၊ ဖျက်သိမ်းခြင်း၊ အသစ်ရေးဆွဲခြင်း စသည့်လုပ်ငန်းဆောင်တာများကို ဆောင်ရွက်ရာတွင်လည်း လွှတ်တော်အင်စတီကျူးရှင်းများ၏ ဆောင်ရွက်မှုများသည် နိုင်ငံတော်နှင့် နိုင်ငံသားများ၏ အကျိုးစီးပွားကို ဖောင်ဆောင်နိုင်မည့် အပြောင်းအလဲများကို ပိုမိုပုံဖော် ဆောင်ကျဉ်းပေးနိုင်ရန် လိုအပ်ပေသည်။ လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များ အနေဖြင့်လည်း မိမိတို့၏ တိုင်ရင်းသားဖြစ်မှု၊ နိုင်ငံရေးပါတီ နောက်ခံစသည့် အချက်အလက်များအပေါ် ထည့်သွင်းစဉ်းစားခြင်းထက် ဒီမိုကရေစီနှင့် နိုင်ငံရေး အလေ့အထကောင်းများ ပေါ်ထွန်းလာစေရေးကို ရှေးရှု၍ မေးခွန်းများ မေးမြန်းမှုတွင်လည်းကောင်း၊ အဆိုများ တင်သွင်းမှုတွင် လည်းကောင်း၊ ဥပဒေကြမ်းများ တင်သွင်းမှုတွင်လည်းကောင်း သက်ဆိုင်ရာ လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များ အပါအဝင် ကိုယ်စားပြုသူများ၊ ဝင်ရောက်ဆွေးနွေးခွင့်ရှိသူများ အားလုံး၏ အမြင်ရှုထောင့်များ၊ ဝင်ရောက်ဆွေးနွေးသွားမှုများကိုလည်း တန်ဖိုးထား ထည့်သွင်းစဉ်းစားရန် လိုအပ်သကဲ့သို့ သက်ဆိုင်ရာ မိမိတို့၏ မဲဆန္ဒရှင် ပြည်သူများနှင့် ထိတွေ့ဆက်ဆံမှုများကိုလည်း မပြတ်အလေးထား ဆောင်ရွက်သွားနိုင်ရန် လိုအပ်မည်ဖြစ်ပါသည်။

မဲဆန္ဒရှင်ပြည်သူများ အနေဖြင့်လည်း ရွေးကောက်ပွဲ သက်တမ်းကာလတစ်ခုကို ကုန်လွန်ဖြတ်သန်းရန် ကာလတို အပိုင်းအခြားတစ်ခုသာ ကျန်ရှိတော့သည့်အတွက် မိမိတို့၏ မဲဆန္ဒနယ် အသီးသီးမှ ရွေးကောက်တင်မြှောက်ခဲ့သော ကိုယ်စားလှယ်များ၏ ဆောင်ရွက်ချက်များကို မပြတ် စောင့်ကြည့်လေ့လာခြင်း၊ မိမိတို့၏ဒေသ၊ မိမိတို့နိုင်ငံ အကျိုးစီးပွားနှင့် ဆက်စပ်သော အရေးကိစ္စများကို သက်ဆိုင်ရာ ကိုယ်စားလှယ်များနှင့် ဆွေးနွေးခြင်း၊ အသိပေးခြင်း၊ အားဖြင့် လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များ၏ တာဝန်ယူမှု၊ တာဝန်ခံမှု ပိုမိုမြင့်မားလာစေနိုင်ပါသည်။ ကိုယ်စားလှယ်များ၏ ကိုယ်စားပြုမှု၊ ဥပဒေပြုမှု၊ အစိုးရအား ထိန်းကျောင်းစိစစ်မှု စသော စွမ်းဆောင်ရည်များလည်း ပိုမိုမြင့်မားစွာ ဆောင်ရွက်လာနိုင်မည် ဖြစ်ပါသည်။